Ιούνιος. Ζέστη. Κλείσαν τα σχολεία.
Τώρα που τελείωσε επίσημα η σχολική χρονιά κι αφού πανηγυρίσαμε φουλ έξτρα γονείς, εκπαιδευτικοί και φυσικά παιδιά όλων των ηλικιών, σκεφτόμουν να γράψω ένα κείμενο για το πώς να διαχειριζόμαστε τον χρόνο στην οθόνη το καλοκαίρι. Βαρέθηκα και μόνο που το σκέφτηκα.
Αγαπημένο meme που ανταλλάζουμε με γονείς στις κοινές συνομιλίες της τάξης όταν κλείνουν τα σχολεία.
Αντ’ αυτού, είπα «φαντάσου να τέλειωνε το σχολείο και να μη νιώθαμε όλοι σαν αθλητές που κόβουν το νήμα του τερματισμού στον τελευταίο και πιο κρίσιμο αγώνα της ζωής τους». «Φαντάσου», σκέφτηκα, «να ερχόταν ένας Σεπτέμβρης που δε φέρνει μελαγχολία σε παιδιά και γονείς». «Φαντάσου να πήγαινε το πιτσιρίκι στο σχολείο με χαρά και να γυρνούσε επίσης με χαρά». Και είπα να καταθέσω γραπτώς τους 4 τρόπους με τους οποίους μπορούμε να αξιοποιήσουμε τα παιχνίδια, και συγκεκριμένα τα ψηφιακά παιχνίδια στη σχολική τάξη (στη σχετική βιβλιογραφία ο όρος digital games θεωρείται πιο κατάλληλος από τον όρο video games, αλλά και οι δύο χρησιμοποιούνται άνετα).
Θα κάνω ότι δεν ακούω ότι παραμιλάς «μόνο αυτό έλειπε απ’ τα ελληνικά σχολεία», σε ακούω μέχρι εδώ, θα κάνω ότι δεν ακούω λέω και θα συνεχίσω (στο τέλος του κειμένου ίσως είναι πιο ξεκάθαρο το γιατί).
Αν υποθέσουμε, λοιπόν, ότι θέλουμε και μπορούμε να αξιοποιήσουμε τα βιντεοπαιχνίδια στη μαθησιακή διαδικασία, στη σχολική τάξη, να έχουμε αυτό που λέγεται Digital Game-Based Learning (DGBL). Αυτό μπορεί να γίνει με 4 τρόπους:
- Χρησιμοποιούμε ήδη υπάρχοντα παιχνίδια, έτοιμα. Φροντίζουμε να τα αγοράσουμε (ως σχολείο, ως δάσκαλοι, με όποιον τρόπο είναι πιο βολικός) και τα εντάσσουμε σε συγκεκριμένο σχεδιασμό για συγκεκριμένη ύλη και τάξη. Οι εκπαιδευτικοί στόχοι μπορεί να είναι κυριολεκτικά άπειροι (και όχι μόνο γνωστικοί/μαθησιακοί) και οι τρόποι αξιοποίησης του παιχνιδιού επίσης. Το Minecraft για παράδειγμα, έχει δική του, ειδική εκδοχή για εκπαιδευτικούς σκοπούς, το Minecraft Education (MinecraftEdu) που σου δίνει όλα τα εργαλεία για να το βάλεις στην τάξη σου και σε εκπαιδεύει κιόλας. Με την πλατφόρμα αυτή μπορείς να φτιάξεις και δικούς σου κόσμους και να ελέγξεις απολύτως το περιεχόμενο, αν δεν θέλεις να χρησιμοποιήσεις κάποιον απ’ τους ήδη υπάρχοντες. Αν σου αρέσει το Minecraft btw, και θες να διδάξεις αρχαία ιστορία, η ομάδα του MinecraftGr έχει φτιάξει έναν πολύ ασφαλή σέρβερ με όλες τις σημαντικές πόλεις της αρχαίας Ελλάδας και μπορεί να σε καθοδηγήσει για τη χρήση του για μάθημα. (Μπορεί να αναφέρω το Minecraft γιατί έχω μια εξειδίκευση εκεί, αλλά δεν είναι μόνο αυτό κατάλληλο παιχνίδι για μάθημα, υπάρχουν πολλά).
- Φτιάχνουμε παιχνίδι ειδικά σχεδιασμένο για συγκεκριμένο εκπαιδευτικό στόχο. Ακούγεται κάπως hardcore και ίσως είναι κιόλας, αλλά είναι πολύ καλός τρόπος να ελέγξεις απ’ την αρχή ως το τέλος την πληροφορία, την εξέλιξη, την ύλη που θα διδαχτεί κλπ. Όσο γίνεται δηλαδή, γιατί όποιος έχει μπει σε τάξη ξέρει πολύ καλά ότι το «όλα υπό έλεγχο» είναι κι αυτό όνειρο θερινή νύχτας. Και καλύτερα ίσως, εδώ που τα λέμε. Με ανθρώπους έχουμε να κάνουμε. (Αν σε ενδιαφέρει να δεις δυο τέτοιες περιπτώσεις, δες το River City Project του Harvard και το Quest Atlantis του Πανεπιστημίου της Αριζόνα.) Για να μη νομίζεις ότι αυτός ο τρόπος είναι ο πιο δύσκολος, θα πω μόνο ότι ήδη πολλοί δάσκαλοι το κάνουν και στην Ελλάδα, με διάφορους τρόπους: παιχνιδάκια με αντιστοιχίσεις, με συμπλήρωση κενών σε συγκεκριμένο χρόνο κλπ (υπάρχουν και γνωστά δωρεάν site για να βρίσκεις τέτοια παιχνιδάκια, εμάς μας έχουν βοηθήσει πολύ στο διάβασμα και ειδικά στην επανάληψη μεγάλης ύλης, σε πολλά μαθήματα). Εντάξει, δεν είναι και ΑΑΑ, αλλά δε μας νοιάζει! Είναι πολύ ευχάριστα και είναι μια καλή αρχή.
(οι εικόνες είναι αντλημένες από τα αντίστοιχα sites)
- Φτιάχνουμε παιχνίδι ΜΑΖΙ με τους μαθητές. Ορίζουμε τους στόχους, επιλέγουμε το υλικό που θεωρούμε σημαντικό για να διδαχθεί συγκεκριμένο αντικείμενο ή μάθημα ή κεφάλαιο και σχεδιάζουμε το gameplay. Μπορεί να σου ακούγεται ανέκδοτο, αλλά η αλήθεια είναι ότι τα περισσότερα πιτσιρίκια που παίζουν Roblox έχουν προσπαθήσει να φτιάξουν δικό τους παιχνίδι πριν να τελειώσουν το δημοτικό (η εμπειρία μου το λέει αυτό) και το Roblox Studio δίνει πάρα πολλές επιλογές για να στήσεις παιχνίδια με ήδη έτοιμα στοιχεία, ακόμα κι αν δεν έχεις ιδέα από κώδικα και προγραμματισμό. Θα μου πεις, το Ρόμπλοξ είναι ο Σατανάς. Θα σου πω όχι, δεν είναι, #sorrynotsorry. (Άλλο κείμενο, άλλη ώρα). Εκτός από το Roblox Studio, και στο Minecraft και στο Scratch μπορεί να γίνει κάτι αντίστοιχο και με σχετικά απλές διαδικασίες, χωρίς να χρειάζεται να είσαι γκουρού της πληροφορικής. Αυτή τη φάση νομίζω ότι την αγαπώ λίγο πιο πολύ απ’ τις άλλες. Θεωρώ ότι πολύ πριν φτιαχτεί οτιδήποτε που να μοιάζει με video game, τα θετικά αποτελέσματα θα είναι πολύ έντονα για όλους κι όλες στην τάξη.
- Τελευταίος τρόπος και ο πιο γνωστός: Gamification, στα ελληνικά «παιχνιδοποίηση» (η λέξη είναι μπλιάξ, αλλά τι α κανς). Οι περισσότεροι εκεί έξω λένε “gamification” και εννοούν το να βάζεις γενικά παιχνίδια στη διδασκαλία, αλλά στην πραγματικότητα gamification σημαίνει το να εισάγεις στοιχεία παιχνιδιού σε περιβάλλοντα άσχετα με παιχνίδι. Για παράδειγμα, το να βάζεις τα παιδιά να διαγωνίζονται, είναι τέτοιο στοιχείο. Οι βαθμοί επίσης. Οι λίγες θέσεις εισαγωγής σε συγκεκριμένες σχολές επίσης. Το να μετράς με χρόνο και χρονόμετρα την απόδοση ή τις επιδόσεις, επίσης. Το ρίσκο και η αγωνία και η επιβράβευση επίσης. Κάποιοι απ’ αυτούς τους τρόπους είναι εντελώς χρησιμοθηρικοί και αν θέλετε κάποιοι κάποιοι να τους κράζετε στα video games, να το κάνετε και για το σχολείο και την πραγματική ζωή (συγγνώμη, δεν κρατήθηκα).
Κανένας απ’ αυτούς τους τρόπους από μόνος του δεν θα κάνει την εκπαίδευση αυτόματα καλύτερη. Κανένας τρόπος δεν είναι αυτόματα καλύτερος απ’ τους άλλους. Όλοι είναι τρόποι για να αξιοποιήσεις ένα εργαλείο, αν φυσικά τα παιδιά το αγαπούν και θεωρείς ότι θα ήταν πιο αποτελεσματικό από τα άλλα εργαλεία που έχεις διαθέσιμα.
Και η ύλη; Τα 25 παιδιά στην τάξη; Το αναλυτικό πρόγραμμα; Οι γονείς που γκρινιάζουν; Οι γονείς (και οι δάσκαλοι) που δεν θέλουν ούτε να ακούνε για οθόνες; Τα υπό διάλυση σχολεία; Οι υπολογιστές που είναι 100 χρονών; Το ίντερνετ που δεν έχουμε;
Ε, να. Για αυτούς τους λόγους μου ήρθε να γράψω σήμερα ειδικά αυτό το κείμενο.
Γιατί καλοκαίριασε και τα όνειρα είναι κάπως εντονότερα.
Άντε, καλό καλοκαίρι να έχουμε.
ΥΓ: Γι’ αυτούς που επιμένουν ότι αν δεν κουραστείς και δεν πονέσεις δεν μαθαίνεις, αντί να φέρω λίστες με βιβλιογραφία, θα πω απλώς ότι φέτος έκαναν αίτηση για να προσληφθούν στα σχολεία 20.000 λιγότεροι εκπαιδευτικοί από την προηγούμενη φορά. Τους προτρέπω να φανταστούν τι θα γινόταν αν δινόταν μια τέτοια επιλογή σε μαθητές και μαθήτριες. Πόσα παιδιά θα επέλεγαν να μείνουν στο σχολείο;
Διαβάστε ακόμα:
Βελτιωμένο σχεδόν σε όλους τους τομείς θα είναι το Assassin’s Creed Black Flag Resynced
